Софи Адено постави европски рекорд со 237 дена во вселената

Француската астронаутка Софи Адено се врати на земјата на 8 октомври 2026 година, по речиси осум месеци поминати на меѓународната вселенска станица (МВС). Со вкупно 237 дена, 5 часа и 18 минути во вселената, таа постави нов европски рекорд за најдолг непрекинат вселенски лет.

Со овој успех, Адено го надмина претходниот европски рекорд на астронаутот Лука Пармитано за повеќе од 35 дена. Таа беше дел од екипажот Crew-12, заедно со американските астронаути Џесика Меир и Џек Хатавеј од НАСА и рускиот космонаут Андреј Федјаев.

Екипажот ја напушти Меѓународната вселенска станица на 7 октомври 2026 година и го започна патувањето назад кон земјата со вселенското летало Dragon Freedom на компанијата SpaceX. По повеќе од 27 часа патување, леталото успешно се спушти во Тихиот Океан, во близина на брегот на Калифорнија.

По спуштањето во океанот, спасувачките екипи веднаш пристапија кон капсулата и извршија безбедносни проверки. Потоа леталото беше подигнато на спасувачкиот брод „Shannon“, каде што членовите на екипажот добија помош при излегувањето. Адено беше третата што ја напушти капсулата, насмеана и расположена по завршувањето на својата прва вселенска мисија.

Три излегувања во отворената вселена

Мисијата εpsilon започна на 13 февруари 2026 година, кога Адено полета од вселенската база Кејп Канаверал во Флорида. За време на престојот на меѓународната вселенска станица, таа учествуваше во научни истражувања, технички активности и одржување на опремата.

Еден од најзначајните моменти на мисијата беа нејзините три излегувања во отворената вселена. Со тоа Адено стана првата французинка и втората европејка, по Саманта Кристофорети, што учествувала во ваква активност. Трите излегувања беа извршени во период од 14 дена, при што таа поминала вкупно 19 часа и 42 минути надвор од станицата.

Научни истражувања и нови технологии

Покрај активностите во отворената вселена, Адено учествуваше во бројни европски научни експерименти. Истражувањата опфаќаа повеќе области, меѓу кои медицината, биологијата, науката за материјалите и физиката на течностите и зрачењето.

Во рамките на мисијата беа тестирани и технологии наменети за идните вселенски истражувања. Меѓу нив беше новата европска направа за физички вежби E4D, како и технологија за тридимензионално печатење метални предмети во вселената.

Овие експерименти овозможуваат подобро разбирање на условите во вселената и развој на опрема што би можела да се користи при идните мисии.

Животот и работата на меѓународната вселенска станица

Освен научните истражувања, секојдневните задачи на астронаутите вклучуваат и проверка на опремата што овозможува непречено функционирање на станицата.

За време на мисијата, Адено ги фотографираше сончевите панели на меѓународната вселенска станица од набљудувачкиот модул Cupola, кој има седум прозорци. Овие панели ја произведуваат електричната енергија потребна за работата на станицата.

Фотографиите им помагаат на тимовите на земјата да ја следат состојбата на панелите и да ја проценуваат нивната ефикасност. Покрај техничката намена, Адено ја користеше можноста да го документира животот во орбитата и да споделува фотографии од вселената.

Што следува по враќањето на земјата?

По успешното спуштање во Тихиот Океан, Адено и останатите членови на екипажот требаше да поминат низ првични медицински прегледи. Според планот на европската вселенска агенција (ЕВА – ESA), по пристигнувањето на копно беше предвидено да отпатуваат во Хјустон, САД, каде што ќе продолжат со активностите по завршувањето на мисијата.

Оттаму, Адено треба да се врати во европскиот центар за астронаути во Келн, Германија.

Со поставувањето на новиот европски рекорд заврши нејзината прва вселенска мисија, во која учествуваше во научни истражувања и тестирање технологии што ќе придонесат за подготовката на идните вселенски истражувања.

Извор: Европска вселенска агенција